Het tijdperk van de wereldtentoonstellingen — Meiji-Arita gaat opnieuw de wereld in
Afbeelding: AI-gegenereerde foto
Twee eeuwen na de Nederlandse schepen keerde de wereld terug naar Arita — ditmaal op uitnodiging. In het Meiji-tijdperk behandelde Japans nieuwe regering de grote internationale tentoonstellingen als etalages van de natie, en weinig producten schitterden erin zoals porselein uit Arita.
Wenen, 1873
Het Saga-domein had in 1867 in Parijs al Imari-porselein getoond. In 1873 nam Japan in Wenen voor het eerst officieel deel aan een wereldtentoonstelling, en Arita-porselein werd er in grote hoeveelheden tentoongesteld en hoog onderscheiden — de grote vazen en schalen verbaasden de Europese bezoekers. Ambtenaren uit Saga, onder wie Sano Tsunetami, leidden de Japanse inspanning, en pottenbakkers en technici reisden met de stukken mee om Europa's meest geavanceerde ovens van binnenuit te bestuderen.
Ovens worden bedrijven
De les die Arita eruit trok was evenzeer organisatorisch als technisch. In 1875 richtten vooraanstaande ovenbezitters en handelaren de Koransha op — een van Japans vroegste vennootschappen — om onder één dak porselein voor de export te ontwerpen, te maken en te verkopen. Op de Centennial-tentoonstelling in Philadelphia in 1876 won Koransha's presentatie een hoofdprijs. In 1879 splitste een groep zich af en vormde de Seiji Kaisha, gewijd aan servies in westerse stijl; zij leverde later de tafelserviezen van de Rokumeikan, Tokio's beroemde hal voor buitenlandse gasten. Fukagawa Seiji, opgericht in 1894, droeg dezelfde ambitie de volgende eeuw in.
De Meiji-stijl
Wat de tentoonstellingen eisten — enorme vazen, vlekkeloze oppervlakken, patronen die over culturen heen leesbaar zijn — dreef Arita's handschildering tot een fijnheid die wel 'bovenmenselijke techniek' is genoemd. Het is de wereld waarin de Tashiro handel dreven. En ze legde het patroon vast dat Arita nog steeds volgt: een oud ambacht, georganiseerd voor de wereld.